PYIDAWTHA SIALSAWM THU

PYIDAWTHA SIALSAWM THU

SIALSAWM
Yangon, September 4. 2026, Friday
Pa Nang Sian Pau' inn

Rev. Khoi Lam Thang

Thu masa: Pyidawtha tate in kawlzang ah buhsuan khit September kha-in Sialsawm bawl uh a, a 70 vei na hi ta hi. Tu-in Pyidawtha khua bek ah hi loin Pyidawtha tate a omna mun khempeuh ah bawl uh hi. Hong koici kipat ahi tam?
I. Piancilna: Pyidawtha khua pen 1957, February kha in Pu On Za Do, Pu
Khuai Cin Thang, Pu Kai Neng, Pi Ngoih Khaw Niang, Pu On Za Thang le a innkuanpihte in Sawltak 17:26 (Mihing khat tung panin leitung minam khempeuh hong piangsakin, leitung khempeuh ah a omsak hi. Amah in mibingte a piansak ma pekin, mihingte' nuntak tanvei ding le a ten nading uh mun a seh sa abi bi.) bulphuh in thungetna tawh a kisat ahi hi. A masa-in ချင်းတောင်ရွာ kici masa a, 1958 in ပြည်တော်သာရွာ khua kici hi.

Khamtung gam khua tuamtuam 64 pan kikai tuah Zomite Pyidawtha a kitun ciangin, zanglo kikho-in, buh suan khit ciangin nasep matut lungdamna tawh ankuang um khopna kibawl tangtang hi. Tua pawi pen Kawlte in ထွန်လုံးပိတ်ပွဲ ci uh hi. Khua sat masate in khuaveng Kawlte' ngeina pen Zo ngeina khaituh lopawi zawh cianga kibawl "Sialsawm" tawh na bulh uh hi. A bawngbawng, a inn kuankuan-in "Sialsawm" bawl uh a, 1978 pawlin Tuiphum Pawlpi min tawh bawl kipan hi. 1982 ciangin September nipi masa kiciangtan hi.

II. Sialsawm i cih: Zomite in "Sialsawm" pen "Tualbawl" ahih kei leh "Lawm annek" zong ci uh hi. A bawlzia bucing a nuai a bang ahi hi. Zo ngeina ah khaituh khit ciangin thupha le guahtui ngetna-in Sialsawm kibawl a, an lak khit ciangin kumkhen pawi 'khuado' kibawl hi. A nih in khua biak khua siam thoihna ahi hi. "Sialsawm" pen lopawi-khaituh khit April kha kim pawl (Dopi kha le Zing kha kikal) in kibawl hi. Khua makaite in a ni ding seh uh a, khua vengte kitheisak khol hi. A ni hong tun ciangin:

II (a) Tualbawl: Sialsawm ciangin Tual kibawl hi. "KhuabawP' a ci zong om hi. Khua ciat ah 'Tual" kinei hi. Khua tual pan "khuashiam" kithoih pen "Tualbawl" kici hi. Tual thoih ciangin khua lutna lampi tengah lam kantan-in zeh tanna sawl kikhai hi.Khuai mi hong lut loh ding khamna hi a, a lut a om khak leh ZEHPHI kici hi. Sum bei teng kiliausak ban-ah khatvei tual kithoih kik hi. Tual thoih hun sung "Tual' sung mi khempeuh in zeh kitang a, tual sungah ki-om hi. Khua tulpi in khuashiam kiangah a nuaia bangin phuisam (thupha ngen) hi.
"Ka khua siam ka tui siam,
Ka phuhpi ka phahpi,
Ka Pasian ka lungzai,
Ka nipi ka khapi,
Ka mualziat ka mualzei,
Ka gunpi ka thangpi,
Ka thumapi,
Ka innbuk, ka Lihli,
Ka ciaupi, ka kente,
Ka mualmau, ka pangdin,
Ka cilciik, ka mualtom,
Ka khaankha gun,
Ka tu tawina ka hei tawina, ka simgam ka zogam, siam in.
Cidamna mulmaam kong ngetna hi. Tanu tapa kong ngetna hi.
Sinciim, lungciim kong ngetna hi. Teek kuut vuaikuut kong ngetna hi.
Miim za taang za kong ngetna hi. Siingphung pha balphung pha kong ngetna hi. Vokno dawng akno dawng kong ngetna hi. Sialno dawng bawngno dawng kong ngetna hi. Guahtui khum, guahtui al kong ngetna hi. Sumnu sumpa kong ngetna hi. Taang guipha, be guipha kong ngetna hi.
ZU HONG LUP ING, SA HONG GAWH ING" ci hi.
Zehtan hun sungin:

II (b) Daihawh: Nupite in zehtan kipat ni zing khuavak milmial
ciangin zo tangsih le sipi hel tawh zu thawlno khat tawh daihawh (hanah pai) uh a, a si sate phawkna le thungetna a bawl uh hi.

II. (c) Pu zukholh: Nute' zu taaksa tawh pute zu kikholh hi. Pi le pute in a tute uh cidam ludam nading, neih le lam kicin nadingin thupha pia-in, zu na lupkik uh hi.

II. (d) Lawm annek: Zeh tan hun sung unau sanggam teng a bawngbawng, a behbehin vok go-in an ne khawm, zu dawn khawm uh hi. Tua ahih manun LAWM ANNEK zong kici hi.

I1I.(e) Kimawl khawm: Sialsawm hun sungin sawm ciat ah khangnote
kimawlna a tuamtuam kimawl uh hi.

(1) Ngaw/ksat: kici "kibuan" kidemna kibawl a, tua kibuanna-ah tangvalnote in a lelh leh "Tu kum kizawng ding hi" ci-in ciamteh uh hi. A kibuan ma un sawm upate in Ngawk to masa uh a, "Dawidawi, ngawkngawk e, lui vuau," ci-in thumvei a to khit uh ciangin kibuan thei pan uh hi.
1.Khau kisut: Khangnote in uliante zong zawn in khau kisut uh a, guah ngetna lim in a ngaihsut uh ahi hi.
2.Suktuah: Gua-kan bangin suktuah kimawl uh a, a diakdiak in khangnote in nuamsa uh hi.
3.Tual lam: Sialsawm pawi ciangin, amau sawm ciat-ah kikaikhawm uh-a, a nuai a 'tuallam' la sa in lam uh hi.
(a)Ngaih aw hong lam in, ngaih nu ngaih pa hong lam in.
(b)Mual dawn nah thel zang zawm aw, len na zang zawm aw.

IV.
SAWNGPI: Khuazang bup in Sialsawm a ngaklah mahmah na thu khat in "Sawngpi" kuan ding ahi hi. Tual thoih zehtan a sian ni, Tualsung vai khempeuh a mansiang khit a zing ciangin a ut khempeuh gam sa vai dingin gam sungah kihonkuan ngeingai-a, "Sawngpi" kici hi. Pawl khatte in "Sawngpi gamkuante in zangsial khawng mah sawm uh ahih manin"Sialsawm' kici hi," aci om liang hi.Sawng sa kiman gamsa kheli nei peuhmah khua mual-ah 'hanla' sa-in
'mualsuah' uh hi. A kiman sate inn kim ah bak khat ciat kihawm hi. Sa kap ciatciat sawng sa man (kap) te thupi takin kipahtawi a, minthang vangvang hi. A nuai a bangin "Sawng la'kiphuah a, kisa hi.
*Sawngpi ka kap ni'n ka gual lai-ah, a thang masa kei hing e.
*Ka min thei bang hong lo aw lun i ta aw, sang ka kap gual sing hing e.
Khrstian masate in hih "Sawngpi" mah lawp ngaihsut uh ahih manin Lawkite' "sawngpi' hun-in "Thawhkik gamvak' a nei ki-om hi.

IV. PYIDAWTHA AH SIALSAWM' KHRISTIAN SUAK
Kawlte ထွန်လုံးပိတ်ပွဲpen Pyidawtha ah 'Sialsawm' pawi suak khin ta hi. Kawl
ngeina sungah Zo ngeina kibulh khin ta hi. Mi masate in "contextualization' ahih kei le 'indigenization' khawng sin loh sa-in na zang khin uh hi.
Photoh in Pyidawtha Sialsawm pen "1. Zo ngeina hong phawksak hi. 2.
Kipum-khatna lungsim hong pia hi. 3. Pasiari tungah thupha nget ding hong phawksak hi. 4. Phung sung ki-itna khangsak hi. 5. A tumdang mite hihna kilangsak hi" ci hi.
"Pyidawtha Sialsawm" pen "Pyidawtha Thupha" a suah nadingin "Sialsawm' pen Khristian suaksak ding, piang thaksak ding hi hang. Zo ngeina pen 'Khristian ngeina' in sing kuang le ai kuang hei ding hi hang.
Kum khat-in khat vei bek bawl loin, "Sialsawm nun" nei kim ding hi hang
Sialsawm i bawl ciangin khua leitang le khua mite adingin Pasian kiangah "Tual thoih' Biakpiakna (thungetna, kihanthotna, lasakna) bawl lingling ding hi hang. A pawlpawl, a bawngbawng. in "Lawm An" ne khawm liailiai ding hi hang. "Lawm Thu" kikum khawm tangtang ding hi hang.
Thukhupna: Sialsawm ciangin, unau pata, a beh a phungin, a sawm sawmin an nekkhopna kibawl hi.
Pyidawtha tate in a pianna, a khanna uh khua phawkin, a pu a pate khekhap a zuih uh le PYIDAWTHA SIALSA WM mang ngilh ngei lo ding uh a, Pasian tungah lungdam kohna, thungetna le tualsung ki-it kikhualna, khantoh nading thu vaihawmna in zang den ding uh hi.

2026 Yangon PYIDAWTHA SIALSA WM ah hong kihel thei Pyidawtha tate Pasian in thupha hong pia ta hen.
PYIDAWTHA khua ading ka gen ka hawm theih a om loh hangin i tuah khak buaina hangin နာယက hong kiminvawh a, hih bang hun ah kong kihel theih manin angtang mahmah ing.

Rea��es:

Post a Comment

0 Comments